Đẩy mạnh số hóa, đơn giản hóa thủ tục trong lĩnh vực nuôi con nuôi

Dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Nuôi con nuôi hướng tới đơn giản hóa thủ tục hành chính, tăng cường khai thác dữ liệu điện tử; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, qua đó nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của trẻ em.

15/10/2026 09:04

Quang cảnh phiên họp. (Ảnh: TL)

Ngày 14/10, Bộ Tư pháp tổ chức họp Tổ soạn thảo dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Nuôi con nuôi.

Giảm đầu mối, rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính

Phát biểu tại cuộc họp, Phó Cục trưởng Cục Hành chính tư pháp Phan Đăng Kiên cho biết, ngày 30/9, Bộ trưởng Tư pháp thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, thay mặt Chính phủ ký Tờ trình số 758/TTr-CP về dự án Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi), trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI.

Để bảo đảm các quy định hướng dẫn thi hành được chuẩn bị đồng bộ, đáp ứng yêu cầu về tiến độ và thời điểm có hiệu lực, Bộ Tư pháp đã chủ động xây dựng dự thảo Nghị định, gắn với đổi mới tư duy xây dựng pháp luật và đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính.

Dự thảo gồm 6 Chương, quy định về thẩm quyền, hồ sơ, trình tự, thủ tục giải quyết việc nuôi con nuôi; cung cấp thông tin về nguồn gốc của con nuôi; hoạt động của tổ chức con nuôi nước ngoài; trách nhiệm của các cơ quan nhà nước và điều khoản thi hành.

Một trong những nội dung đáng chú ý là bổ sung phương thức nộp hồ sơ trực tuyến, tạo điều kiện để người dân thực hiện thủ tục thuận tiện hơn. Cơ quan giải quyết thủ tục hành chính được khai thác dữ liệu điện tử từ các cơ sở dữ liệu có giá trị pháp lý, không yêu cầu người dân nộp lại giấy tờ nếu thông tin đã được khai thác theo quy định.

Dự thảo Nghị định hướng tới giảm đầu mối, tầng nấc trung gian và cắt giảm giấy tờ trong hồ sơ. Theo đó, số thủ tục hành chính trong lĩnh vực nuôi con nuôi dự kiến còn 13 thủ tục, giảm một thủ tục so với quy định hiện hành. Việc thông báo tìm gia đình thay thế cho trẻ em được điều chỉnh theo hướng giảm đầu mối thực hiện, đăng tải trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Tư pháp, góp phần rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính, đồng thời tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin…

Hoàn thiện quy định thẩm quyền quyết định việc nuôi con nuôi, bảo đảm tính khả thi

Bên cạnh cải cách thủ tục hành chính, dự thảo Nghị định đề xuất điều chỉnh việc phân cấp thẩm quyền giải quyết một số công việc trong lĩnh vực nuôi con nuôi.

Theo đó, Ủy ban nhân dân cấp xã được giao xác nhận người đủ điều kiện nhận con nuôi và thực hiện ghép trẻ em làm con nuôi trong nước theo quy định. Công an cấp xã thực hiện xác minh nguồn gốc trẻ em bị bỏ rơi. Dự thảo Nghị định đồng thời cụ thể hóa sự tham gia của người làm công tác xã hội trong hoạt động nuôi con nuôi, thứ tự ưu tiên lựa chọn người hỗ trợ và trách nhiệm theo dõi, đánh giá quá trình nuôi con nuôi.

Tại cuộc họp, các đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát, làm rõ một số quy định để bảo đảm tính thống nhất và khả thi. Trong đó, cần nghiên cứu kỹ các quy định về lệ phí, thẩm quyền quyết định việc nuôi con nuôi, tiêu chí đánh giá điều kiện kinh tế và chỗ ở của người nhận con nuôi, cũng như thủ tục nhận con nuôi trong phạm vi gia đình.

Các ý kiến cũng đề nghị hoàn thiện quy định về thẩm quyền yêu cầu chấm dứt việc nuôi con nuôi của Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người nhận con nuôi cư trú, bảo đảm xác định rõ trách nhiệm và căn cứ thực hiện. Việc cụ thể hóa điều kiện kinh tế, chỗ ở của người nhận con nuôi cần phù hợp với yêu cầu thực tiễn, đồng thời bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của trẻ em.

Trên cơ sở các ý kiến góp ý, Phó Cục trưởng Phan Đăng Kiên đề nghị Tổ soạn thảo sẽ tiếp tục rà soát, hoàn thiện quy định về thủ tục, thành phần hồ sơ, giấy tờ dự thảo, bảo đảm tính đồng bộ với Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi), đáp ứng yêu cầu cải cách thủ tục hành chính và bảo vệ tốt hơn quyền, lợi ích hợp pháp của trẻ em.

Theo VY ANH/Nhân dân